Luật sư tư vấn thủ tục giám đốc thẩm và tái thẩm

    Luật sư tư vấn thủ tục giám đốc thẩm và tái thẩm – Giám đốc thẩm và tái thẩm là thủ tục đặc biệt xem xét lại bản án, quyết định của Toà án đã có hiệu lực pháp luật nhưng bị kháng nghị vì phát hiện có vi phạm pháp luật nghiêm trọng trong việc giải quyết vụ án, hoặc phát hiện tình tiết mới có thể làm thay đổi cơ bản nội dung của bản án, quyết định mà các đương sự, Toà án không thể biết được khi giải quyết vụ án.
    Về cơ bản thì những vấn đề có liên quan đến thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm được quy định tại Bộ luật tố tụng dân sự vẫn không có gì thay đổi. Phạm vi bài viết này chỉ nêu điểm mới về thẩm quyền giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm, tái thẩm được quy định tại Luật tổ chức Toà án nhân dân và Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2014, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/6/2015 để quý vị tham khảo.
    Điều 285 của Bộ luật tố tụng dân sự quy định về người có quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm:
        1/. Chánh án Toà án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao có quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án các cấp, trừ quyết định của Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao.
        2/. Chánh án Toà án nhân dân cấp tỉnh, Viện trưởng Viện trưởng viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh có quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án nhân dân cấp huyện.
    Điều 307 của Bộ luật tố tụng dân sự quy định về người có quyền kháng nghị theo thủ tục tái thẩm:
        1/. Chánh án Toà án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao có quyền kháng nghị theo thủ tục tái thẩm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án các cấp, trừ quyết định của Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao.
        2/. Chánh án Toà án nhân dân cấp tỉnh, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh có quyền kháng nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án nhân dân cấp huyện.
        3/. Người đã kháng nghị bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật có quyền quyết định tạm đình chỉ thi hành bản án, quyết định đó cho đến khi có quyết định tái thẩm.
    Như vậy, theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự hiện hành thì thẩm quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án nhân dân cấp tỉnh thuộc về Chánh án Toà án nhân dân tối cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Thẩm quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án nhân dân cấp huyện thuộc về Chánh án Toà án nhân dân cấp tỉnh và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh.
    Tuy nhiên, Luật tổ chức Toà án nhân dân năm 2014 đã có quy định mới khi hệ thống của Toà án nhân dân được phân chia thành bốn cấp thay vì ba cấp như trước đây:
        Toà án nhân dân tối cao;   
        Toà án nhân dân cấp cao;
        Toà án nhân dân cấp tỉnh;
        Toà án nhân dân cấp huyện.
    Điều 29 của Luật tổ chức Toà án nhân dân năm 2014 quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Toà án nhân dân cấp cao như sau:
        1/. Phúc thẩm vụ việc mà bản án, quyết định sơ thẩm của Toà án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thuộc phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ chưa có hiệu lực pháp luật bị kháng cáo, kháng nghị theo quy định của luật tố tụng.
        2/. Giám đốc thẩm, tái thẩm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, Toà án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và tương đương thuộc phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ bị kháng nghị theo quy định của luật tố tụng.
    Điều 41 của Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát nhân dân các cấp:
        1/. Viện kiểm sát nhân dân tối cao thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất.
        2/. Viện kiểm sát nhân dân cấp cao thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp đối với các vụ án, vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án nhân dân cấp cao.
        3/. Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh, Viện kiểm sát nhân dân cấp huyện thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp trong phạm vi địa phương mình.
    Với quy định nêu trên thì thẩm quyền kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm đối với bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Toà án nhân dân cấp tỉnh và Toà án nhân dân cấp huyện thuộc về Chánh án Toà án nhân dân cấp cao và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao. Thông tin này rất quan trọng có ý nghĩa xác định thẩm quyền thụ lý giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm, tái thẩm theo đúng quy định của pháp luật, gia tăng cơ hội được xem xét, giải quyết đơn của người đề nghị.
    Nếu quý vị cần tìm hiểu thêm các quy định của pháp luật có liên quan đến thủ tục đề nghị giám đốc thẩm, tái thẩm nhưng còn những vướng mắc mà không thể tự mình giải đáp được, thì việc tìm kiếm sự trợ giúp pháp lý từ luật sư giỏi là giải pháp an toàn và hiệu quả nhất.

    Luật sư Trần Đăng Minh.